Over SRW > Geschiedenis
Ontstaan
De reformatorische wijsbegeerte is ontstaan in de jaren twintig van de twintigste eeuw. Twee namen zijn hier onlosmakelijk aan verbonden: prof.dr. H. Dooyeweerd en prof.dr. D.H.Th. Vollenhoven, beiden vanaf 1926 hoogleraar aan de Vrije Universiteit. Aan de uitbouw van de reformatorische wijsbegeerte is gewerkt door een groot aantal personen zowel binnen als buiten Nederland. Als organisatorisch voertuig voor hun wijsgerige inzichten en idealen werd in 1935 de Vereniging voor Calvinistische Wijsbegeerte opgericht, nu geheten de Vereniging voor Reformatorische Wijsbegeerte. In datzelfde jaar is ook de uitgave van het tijdschrift Philosophia Reformata gestart als het wetenschappelijke orgaan voor de uitbouw van deze wijsgerige richting.
Wijsbegeerte in de protestants-christelijke traditie
Staande in de protestantse traditie en geïnspireerd door G. Groen van Prinsterer en A. Kuyper hebben de grondleggers van de reformatorische wijsbegeerte zich enerzijds kritisch opgesteld jegens de traditionele christelijke filosofie van scholastische snit, zoals die in het rooms-katholieke denken maar ook binnen de eigen protestantse traditie vaste voet had verworven, en anderzijds jegens de moderne humanistische filosofie.
De scholastieke traditie werd gekritiseerd omdat zij een synthese van het autonomiedenken en het christelijk geloof had geaccepteerd in een filosofie die een scheiding maakte tussen een gebied van de natuur waarop de filosofie zich op eigen kracht richtte, en een gebied van de 'bovennatuur' dat de (christelijke) theologie voor zich reserveerde.
Het moderne humanisme ondervond kritiek op basis van het inzicht dat alle menselijke denken geworteld is in een voor-theoretische grondovertuiging van religieuze aard.
De meestomvattende uitwerking van deze kritiek is door H. Dooyeweerd gepubliceerd onder de titel A New Critique of Theoretical Thought (Amsterdam/Philadelphia, 1953-1956), in vier delen. Met deze benadering wordt afstand genomen zowel van de gedachte dat het filosofisch denken zich onafhankelijk van een diepste voortheoretische overtuiging kan ontwikkelen als van iedere poging waarin een synthese tussen het autonomiedenken en het christelijk geloof wordt nagestreefd.
De ‘Reformational Philosophy’ als internationaal paradigma
De filosofie van Dooyeweerd heeft internationale erkenning gevonden, niet alleen in Nederland maar ook in de Verenigde Staten en Canada, alsmede in Australië, Zuid-Afrika en Korea. Deze erkenning komt onder andere tot uitdrukking in het bestaan van de Dooyeweerd Foundation in California, USA, het Dooyeweerd Centre, opgericht in 1994 en gevestigd aan Redeemer University College in Ancaster, Ontario, Canada. (directeur is dr. Harry Van Dyke, emeritus professor Geschiedenis); het Kuyper Center aan Dordt College in Iowa, USA en de jaarlijkse Kuyper Lecture aan Princeton Theological Seminary. De juridische archieven van Dooyeweerd bevinden zich in het Institute for Christian Studies in Toronto, Canada. Vanaf 1935 is er vanuit Nederland internationaal contact onderhouden met filosofen in de calvinistisch-protestantse traditie. Nog steeds is dit internationale netwerk een bron van inspiratie en filosofische vernieuwing. Minstens eenmaal per vijf jaar wordt onder auspiciën van de Vereniging voor Reformatorische Wijsbegeerte een drukbezocht Internationaal Symposium georganiseerd, waarbij in toenemende mate ook deelnemers uit de calvinistisch-protestantse traditie in Midden- en Oost-Europa deelnemen. Het ligt in de rede deze contacten in de nabije toekomst te intensiveren in de vorm van mogelijke gezamenlijke onderzoeksprojecten.
Inleidende publicaties
Inleidingen tot deze wijsgerige traditie zijn vervaardigd door onder anderen:
- J.M. Spier. Inleiding in de Wijsbegeerte der Wetsidee. Kampen: J.H. Kok, 1939.
- L. Kalsbeek. De wijsbegeerte der wetsidee. Proeve van een christelijke filosofie. Amsterdam: Buijten en Schipperheijn, 1970.
- R. van Woudenberg. Gelovend denken. Inleiding tot een christelijke filosofie. Amsterdam/ Kampen: Buijten en Schipperheijn/Kok, 1992.
- R. van Woudenberg, red. Kennis en werkelijkheid. Amsterdam/Kampen: Buijten en Schipperheijn/Kok, 1996.
Archieven
Het archief van de Vereniging voor Reformatorische Wijsbegeerte berust bij het Historisch Documentatiecentrum voor het Nederlandse Protestantisme (1800 – heden), Vrije Universiteit, Amsterdam. Tevens bevinden zich aldaar een aantal persoonlijke archieven van hoogleraren in de reformatorische wijsbegeerte als H. Dooyeweerd, J.P.A. Mekkes, H. van Riessen, D.H.Th. Vollenhoven en S.U. Zuidema. Met prof.dr. G. Harinck, hoogleraar Collectievorming en Geschiedenis van het Neocalvinisme, wordt contact onderhouden over de mogelijkheden van historisch onderzoek naar de maatschappelijke betekenis van de reformatorische wijsbegeerte.
|
Nieuws
Inauguratie Glas op VU beschikbaar De inauguratie van Gerrit Glas, bij de bekleding van de Dooyeweerd-leerstoel aan de VU, getiteld: Wat is christelijke filosofie? is nu beschikbaar. Klik hier om deze te downloaden.
|
Lesmodule Nanotechnologie gratis beschikbaar De lesmodule 'Mag wat kan?' kan nu worden gedownload van deze site. Klik hier om naar de downloads te gaan.
|
Nieuwe website SRW gelanceerd Het SRW heeft een nieuwe website gelanceerd, in het kader van haar project 'Interreligieuze Dialoog Nanotechnologie. Klik hier om naar de site te gaan.
|
|